arrow_drop_up arrow_drop_down

Een rijker plan!

Invoeren van Rijker verantwoorden:

Hoe pak je het concreet aan?

Wat levert het op?





Drie pijlers voor de aanpak

Rijkere indicatoren

Rijkere duiding

een rijker gesprek

Rijke Indicatoren

Cijfers vertellen niet het hele verhaal. Er zijn dus ook andere indicatoren nodig. Maar wat zijn 'niet cijfermatige indicatoren' met zeggingskracht? Van der Driessen heeft het dan over kwalitatief verifieerbare indicatoren: niet zomaar een plaatje of een praatje, maar robuuste informatie die stand houdt in het debat.

Zulke indicatoren zijn er. In onze praktijk maken we daarbij onderscheid tussen cijfers, letters, beelden en dialoog.

Om ze in beeld te brengen gebruiken we de verantwoordingsmix. Daarbij onderzoeken we meteen voor wie die indicatoren van belang zijn en in welke fase van het proces je ze kunt gebruiken.


Rijke indicatoren: de Verantwoordingsmix

De Verantwoordingsmix geeft overzicht over de indicatoren. Welke indicatoren tonen de feiten waarmee je je wilt verantwoorden, iedere dag en naar alle stakeholders?

Rijke duiding

Eerst was het makkelijker.... Als je ingewikkelde opgaven 'plat slaat' en  'stuurt op een beperkte set prestatie-indicatoren' ontstaat een eenvoudig overzicht met doelstellingen. Zo ontstaat  focus in de organisatie of het samenwerkingsverband. Maar doen die doelen recht aan het werk?

Nieuwe tijden vragen om nieuwe antwoorden... Als je wilt 'sturen op de bedoeling' dan kom je er niet met een lijstje prestatie-indicatoren. Er zijn dan veel meer indicatoren die ook nog een verschillend karakter hebben. Hoe kan je dan beoordelen of je het goed doet? 

Teams die werken volgens de bedoeling blijken een grote behoefte te hebben aan instrumenten die helpen om de samenhang te zien. Die ondersteunen bij de duiding van de indicatoren: hoe hangen de gebeurtenissen met elkaar samen en wat helpt om daarover het goede gesprek te voeren?

De door ons ontwikkelde theorie van verandering doet dit. Hij vormt een  stap op weg naar een rijkere set aan instrumenten voor  rijke duiding. We kennen daarvan tal van visueel sterke voorbeelden. Die tonen we met plezier en we vertalen ze naar jouw situatie. Maar we schieten niet in de vormgeving voordat we een goed verhaal hebben. Daarvoor helpt de theorie van verandering! 

Rijke duiding: de theorie van verandering

De theorie van verandering brengt samenhang in de aanpak.
Centraal in het beeld staan de vier functies van het rijker verantwoorden: 
Legitimeren van de inzet (naar alle stakeholders), sturen op de realisatie van de opgave, aanjagen van het leerproces en mobiliseren van mensen.

Bovenin de drie grote ‘waarom vragen’:
Waarom kiezen we deze aanpak (werkzame principes)? Waarom komen we in beweging (urgentie)? En waarom willen we anderen in beweging brengen (context)

Onderin de drie grote doelen: 
Wie willen we (waarop) mobiliseren? Wat willen we bereiken? En wat willen we onderzoeken?

In het midden aandacht voor het nu:
Wat doen we (nu)? En wat zien we veranderen (nu)?

Wat kenmerkt de theorie van Verandering?

In onze aanpak bouwen we op een dynamische theorie van verandering. 

Veel plannen en verandertheorieën hebben een blauwe insteek: erg rationeel met logische lijnen van oorzaak en gevolg. 

Bij onze meest succesvolle projecten leerden we dat een dynamische theorie van verandering veel meer kracht geeft. Daarin wordt de samenhang getoond van wat er gebeurt in de context, wat de overtuigingen van het team zijn en wat daarom de acties zijn die het team in gang zet. Daarbij benoem je de principes van samenwerking, wat je doet, wat je ziet gebeuren en wat de verwachtingen zijn op de lange termijn.

Als de context verandert of overtuigingen worden bijgesteld, dan verandert het plan. Zo blijf je steeds leren.

Hoe werkt het?

Laten zien van de aanpak van het team of project, op een dynamische manier

Een plan dat bouwt op context en overtuigingen. Dat richting geeft aan acties en samenwerkingsrelaties. En dat uitzicht biedt op effecten op korte en lange termijn.

Verantwoorden op meerdere momenten, naar meerdere stakeholders

Met een mix van indicatoren: cijfers, letters, beelden, en dialoog

Een rijker gesprek

Al deze instrumenten houden geen stand als het gesprek over de indicatoren niet mee-verrijkt. Wie zitten er aan tafel? En hoe houden onze gesprekspartners  de bedoeling voor ogen? Hoe maken zij ruimte voor het werken in complexiteit? Hoe ziet voor hen een rijke resultaatverwachting eruit? Wat is een vruchtbare manier om te sturen in complexiteit? Zijn onze gesprekspartners nieuwsgierig naar wat zich in de praktijk ontwikkelt? En voegen zij daaraan waarde toevoegen? Zijn zij bereid tot “The gentle art of asking instead of telling” van Schein.

Het is deze aanpak die leidt tot  een wijze van besturen die oog heeft voor het moreel kapitaal in organisaties en die zoekt naar mogelijkheden om dat te laten renderen.[


Rijke gespreksvoering

Het rijke gesprek verbindt de bedoeling, de theorie van verandering en de indicatoren. In het gesprek zitten de goede mensen aan tafel, ligt de goede informatie op tafel en worden de goede vragen gesteld. 

Invoeren van rijker verantwoorden

Via trainingen, workshops en concrete begeleiding in de praktijk helpen we teams, organisaties en samenwerkingsverbanden met: 

  • Inzicht in de dynamiek van verantwoorden: vraaggericht en aanbod gedreven.
  • Overzicht van doelen en aanpak van het eigen werk: sturen vanuit de theorie van verandering.
  • Keuze van rijkere indicatoren: verantwoordingsmix.
  • Duiding van de resultaten en effecten: praatplaat. 
  • Toepassing van het rijke verantwoordingsgesprek: Wie zitten er aan tafel, wat ligt er op tafel. Hoe zorg je dat de goede vragen worden gesteld?
  • Invoeringsaanpak: waar sta je en wat zijn de stappen om te komen tot rijker verantwoorden?

Voor wie?

Managementteam

Je geeft leiding aan de opdracht van de organisatie en laat voortdurend zien hoe de organisatie hieraan invulling geeft. Je kiest bewust wat je toont in de verschillende arena's van verantwoording, met bewustzijn van de politiek bestuurlijke dynamiek.

Operationele teams

Jouw team stuurt zelf met de inzichten van de theorie van verandering en gebruikt dit voor de verantwoording aan de leiding, aan collega's en aan partners

Projectteams

De bedoeling en de voortgang van jouw project helder inzichtelijk op een manier die de nieuwe standaard wordt voor jouw organisatie

Voorbeelden van ontdekkingen die teams deden:

"Ik wist wel dat onze verantwoording heel erg intern gericht was, maar als ik dit plan zie schrik ik er toch wel van"

"Wij zijn dol op verhalend verantwoorden. Dat zie je ook terug in het plan. Veel roze. Gelukkig gebruiken we ook cijfers en letters voor de verantwoording. Maar ik zie dat we de cijfers wel erg intern houden, daarmee zouden we meer naar buiten kunnen treden."

"Ik had gedacht dat verantwoording bij ons vooral achteraf gebeurt. Maar nu ik dit plan zie realiseer ik me pas hoeveel collega's ook vooraf en tijdens het werk verantwoorden. Ik ben onder de indruk."

Lees over wat wij zien gebeuren in de verantwoordingspraktijk

Neem contact met ons op

Maak kennis met onze adviseurs en ontdek hoe je vorm geeft aan Rijker Verantwoorden. Hoe vertaal je de ambitie en prioriteiten naar een compleet en overzichtelijk plan? Zodat je je aanpak legitimeert en dat mensen worden gemobiliseerd om mee te doen.